Vai trò của FDI và đặc trưng doanh nghiệp đối với xuất khẩu của các doanh nghiệp Việt Nam

Anh Phạm Thế; Hoài Nguyễn Trọng

doi:10.24311/jabes/2017.28.1.1021

Các tác giả

Phạm Thế Anh Trường Đại học Nha Trang Tác giả
Nguyễn Trọng Hoài Trường Đại học Kinh tế TP.HCM Tác giả

DOI:

https://doi.org/10.24311/jabes/2017.28.1.1021

Từ khóa:

FDI, Lan tỏa xuất khẩu, Nhân tố quyết định, Chế biến chế tạo

Tóm tắt

Nghiên cứu tìm hiểu vai trò của FDI đối với năng lực xuất khẩu của các doanh nghiệp Việt Nam thông qua việc phân tích và sử dụng bộ dữ liệu bảng với gần 140.000 quan sát trong giai đoạn 2011–2013. Mô hình Heckman giúp kiểm soát vấn đề thiên lệch trong chọn mẫu và ước lượng đồng thời hai quyết định của doanh nghiệp là tham gia và tỉ trọng xuất khẩu. Kết quả ước lượng cho thấy FDI có ảnh hưởng đáng kể đến năng lực xuất khẩu của doanh nghiệp trong nước, hay nói cách khác là tồn tại hiệu ứng lan toả xuất khẩu. Các doanh nghiệp tư nhân có thâm niên hoạt động, có mức độ vốn hóa cao và hoạt động ở khu vực miền Bắc và miền Trung được hưởng lợi nhiều hơn từ hiệu ứng lan toả xuất khẩu. Theo đó, các kiến nghị chính sách được tập trung hỗ trợ cho khu vực doanh nghiệp tư nhân.

Tài liệu tham khảo

Aitken, B. J., Görg, H., & Strobl, E. (1997). Spillovers, foreign investment, and export behavior. Journal of International Economics, 43(1–2), 103–132.

Anwar, S., & Nguyen, L. P. (2011). Foreign direct investment and export spillovers: Evidence from Vietnam. International Business Review, 20(2), 177–193.

Buck, T., Liu, X., Wei, Y., & Liu, X. (2007). The trade development path and export spillovers in China: A missing link?. Management International Review, 47(5), 683–706.

Caves, R. E. (1996). Multinational enterprise and economic analysis. Cambridge university press.

Farole, T., & Winkler, D. (Eds.). (2014). Making foreign direct investment work for Sub–Saharan Africa: local spillovers and competitiveness in global value chains. World Bank Publications.

Flatten, T. C., Engelen, A., Zahra, S. A., & Brettel, M. (2011). A measure of absorptive capacity: Scale development and validation. European Management Journal, 29(2), 98–116.

Globerman, S. (1979). Foreign direct investment and spillover efficiency benefits in Canadian manufacturing industries. Canadian Journal of Economics, 12(4), 42–56.

Greenaway, D., Sousa, N., & Wakelin, K. (2004). Do domestic firms Learn to export from multinationals? European Journal of Political Economy, 20(4), 1027–1043.

Heckman, J. J. (1979). Sample Selection Bias as a Specification Error. Econometrica, 47(2), 153–161.

Javorcik, B. S. (2004). Does foreign direct investment increase the productivity of domestic firms? In search of spillovers through backward linkages. American Economic Review, 94(3), 605–627.

Kneller, I. R., & Pisu, M. (2007). Industrial linkages and export spillovers from FDI. The World Economy, 30(1), 105–134.

Kokko, A., Zejan, M., & Tansini, R. (2001). Trade regimes and spillover effects of FDI: Evidence from Uruguay, Review of World Economics, 137(1), 124–149.

Li, X., Liu, X., & Parker, D. (2001). Foreign direct investment and productivity spillovers in the Chinese manufacturing sector,. Economic System, 25(4), 305–321.

Nguyễn Thị Hồng Đào & Phạm Thế Anh. (2012). Hiệu ứng lan toả xuất khẩu từ FDI trong ngành công nghiệp chế biến tại VN. Tạp chí Phát triển Kinh tế, 263, 11–19.

Rosenbloom, D. P., & Marshallian, J. (1990). Factor Market Externalities and the Dynamics of Industrial Location, Journal of Urban Economics, 28(3), 349–370.

Ruane, F., & Sutherland, J. M. (2005). Foreign direct investment and export spillovers: How do export platforms fare?. Institute for International Integration Studies (IIIS), Ireland.

Sinani, E. & Meyer, K. (2004). Spillovers of technology transfer form FDI: The case of Estonia. Journal of Comparative Economics, 32(3), 455–466.

Smeets, R. (2008). Collecting the pieces of the FDI knowledge spillovers puzzle. The World Bank Research Observer, 23(2), 107–138.

Sun, S. (2009). How does FDI affect domestic frms’ exports? Industrial evidence. The World Economy, 32(8), 1203–1222.

Tổng cục Thống kê. (2016). Trị giá xuất khẩu hàng hóa phân theo khu vực kinh tế và phân theo nhóm hàng. Truy cập ngày 02/9/2016, từ https://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=720