Phân tích hiệu quả kinh tế và môi trường: Nghiên cứu trường hợp nghề nuôi thâm canh tôm thẻ chân trắng tại tỉnh Phú Yên
DOI:
https://doi.org/10.24311/jabes/2022.33.06.03Từ khóa:
Hiệu quả kinh tế, Hiệu quả môi trường, Hiệu quả kỹ thuật, Nuôi tôm thâm canhTóm tắt
Bài báo này trình bày nền tảng lý thuyết về hiệu quả kinh tế, môi trường và mối quan hệ giữa hai chỉ số này theo cách tiếp cận nguyên lý cân bằng dưỡng chất. Phân tích bao dữ liệu được sử dụng để tính toán và phân tích các chỉ số này cho các trang trại nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại Phú Yên trong năm 2014. Kết quả nghiên cứu 59 hộ nuôi thâm canh (24% tổng thể) tôm thẻ chân trắng ở Phú Yên cho thấy bình quân, hộ nuôi có hiệu quả kinh tế là 69% và môi trường là 78%. Cải thiện hiệu quả kỹ thuật có thể đồng thời cải thiện cả hiệu quả kinh tế và hiệu quả môi trường của hộ nuôi với mức bình quân là 10%. Sự khác biệt về tỷ lệ giá thị trường và tỷ lệ hàm lượng dưỡng chất của thức ăn nuôi tôm và con giống đã dẫn đến sự đánh đổi giữa hiệu quả kinh tế và môi trường trong nghề nuôi tôm với chi phí ẩn bình quân của 01 kg ni-tơ dưỡng chất gây ô nhiễm là 1,858 triệu đồng. Để hướng đến nuôi tôm thẻ chân trắng bền vững, các chính sách về: (1) Huấn luyện kỹ thuật cho nghề nuôi tôm; (2) trợ cấp cho nghiên cứu và sản xuất giống; và (3) đánh thuế xả thải hoặc xây dựng tiêu chuẩn xử lý nước thải, chất thải nuôi tôm trước khi xả thải ra môi trường nên được quan tâm.
Tài liệu tham khảo
Anh, P. T., Kroeze, C., Bush, S. R., & Mol, A. P. (2010). Water pollution by intensive brackish shrimp farming in south-east Vietnam: Causes and options for control. Agricultural Water Management, 97(6), 872–882.
Au, T. N. H., & Speelman, S. (2020). Economic-environmental trade-offs in marine aquaculture: The case of lobster farming in Vietnam. Aquaculture, 516, 734593.
Banker, R. D., Charnes, A., & Cooper, W. W. (1984). Some models for estimating technical and scale inefficiencies in data envelopment analysis. Management Science, 30(9), 1078–1092.
Coelli, T. J., Rao, D. S. P., O'Donnell, C. J., & Battese, G. E. (2005). An Introduction to Efficiency and Productivity Analysis. USA: Springer Science & Business Media.
Coelli, T., Lauwers, L., & Van Huylenbroeck, G. (2007). Environmental efficiency measurement and the materials balance condition. Journal of Productivity Analysis, 28(1), 3–12.
Emrouznejad, A., & Yang, G.-L. (2018). A survey and analysis of the first 40 years of scholarly literature in DEA: 1978–2016. Socio-Economic Planning Sciences, 61, 4–8.
Farrell, M. J. (1957). The measurement of productive efficiency. Journal of the Royal Statistical Society, 120(3), 253–290.
Färe, R., Grosskopf, S., Lovell, C. A. K., & Pasurka, C. (1989). Multilateral productivity comparisons when some outputs are undesirable: A nonparametric approach. The Review of Economics and Statistics, 71(1), 90–98.
Iliyasu, A., Mohamed, Z. A., Ismail, M. M., Abdullah, A. M., Kamarudin, S. M., & Mazuki, H. (2014). A review of production frontier research in aquaculture (2001–2011). Aquaculture Economics & Management, 18(3), 221–247.
Huy, N. V., & Maeda, M. (2015). Nutrient mass balances in intensive shrimp ponds with a sludge removal regime: A case study in the Tam Giang Lagoon, central Vietnam. Journal of Agricultural Science and Technology A & B and Hue University Journal of Science, 5, 539–548.
Lê Kim Long, Lê Văn Tháp, Phạm Thị Thanh Thủy, & Nguyễn Xuân Thủy. (2016). Phát triển bền vững nghề nuôi tôm thẻ chân trắng tại các tỉnh duyên hải Nam Trung Bộ. Đề tài cấp Bộ Giáo Dục và Đào tạo. Mã số: B2014-13-12.
Kobayashi, M., Msangi, S., Batka, M., Vannuccini, S., Dey, M. M., & Anderson, J. L. (2015). Fish to 2030: The role and opportunity for aquaculture. Aquaculture Economics & Management, 19(3), 282–300.
Le Kim Long. (2022). Cost efficiency analysis in aquaculture: Data envelopment analysis with a two-stage bootstrapping technique. Aquaculture Economics & Management, 26(1), 77–97.
Long, L. K., Thap, L. V., & Hoai, N. T. (2020a). An application of data envelopment analysis with the double bootstrapping technique to analyze cost and technical efficiency in aquaculture: Do credit constraints matter?. Aquaculture, 525, 735290.
Long, L. K., Thap, L. V., Hoai, N. T., & Pham, T. T. T. (2020b). Data envelopment analysis for analyzing technical efficiency in aquaculture: The bootstrap methods. Aquaculture Economics & Management, 24(4), 422–446.
Lê Kim Long, & Lê Văn Tháp. (2019). Hiệu quả sử dụng đầu vào trong nuôi trồng thủy sản: Trường hợp nghề nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại tỉnh Phú Yên. Tạp chí Kinh tế & Phát triển, 261, 72–80.
Martinez-Cordero, F. J. (2003). Regional economic planning of shrimp aquaculture in Mexico. PhD Dissertations, University of Hawai, USA.
Mariscal-Lagarda, M. M., & Páez-Osuna, F. (2014). Mass balances of nitrogen and phosphorus in an integrated culture of shrimp (Litopenaeus vannamei) and tomato (Lycopersicon esculentum Mill) with low salinity groundwater: A short communication. Aquacultural Engineering, 58, 107–112.
Nguyen, K. T., & Fisher, T. C. (2014). Efficiency analysis and the effect of pollution on shrimp farming in the Mekong river delta. Aquaculture Economics & Management, 18(4), 325–343.
Sharma, K. R., & Leung, P. (2003). A review of production frontier analysis for aquaculture management. Aquaculture Economics & Management, 7(1–2), 15–34.
Sở NN & PTNT Phú Yên. (2015). Tình hình sản xuất, nuôi trồng thủy sản năm 2014 và Kế hoạch và các giải pháp năm 2015 (báo cáo bản cứng). Phú Yên.
Thap, L. V., Long, L. K., & Hoai, N. T. (2016). Analysis of technical efficiency of intensive white-leg shrimp farming in Ninh Thuan, Vietnam: An application of the double-bootstrap data envelopment analysis. Proceedings of the Eighteenth Biennial Conference of the International Institute of Fisheries Economics and Trade, July 11–15, 2016, Aberdeen, Scotland, UK.
Zhu, J. (2003). Quantitative Models for Performance Evaluation and Benchmarking: Data Envelopment Analysis with Spreadsheets and DEA Excel Solver. New York, USA: Springer Science & Business Media.
VASEP. (2020). Report on Vietnam’s shrimp sector 2009–2018. Vietnam Association of Seafood Exporter and Producers, Hanoi, Vietnam.
Yamane, T. (1967). Statistics: An Introductory Analysis (2nd ed.). New York: Harper and Row.
Tải xuống
Đã Xuất bản
Số
Chuyên mục
Giấy phép
Bản quyền (c) 2022 Tạp chí Nghiên cứu Kinh tế và Kinh doanh Châu Á
Tác phẩm này được cấp phép theo Giấy phép quốc tế Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 .
Cách trích dẫn
