Chiến lược ứng phó rủi ro tác động đến thu nhập của nông hộ vùng Tây sông Hậu
DOI:
https://doi.org/10.24311/jabes/2019.30.9.1324Từ khóa:
Lúa-tôm, Ứng phó rủi ro, Rủi ro, Tây sông HậuTóm tắt
Mục tiêu của bài viết nhằm kiểm chứng tác động của rủi ro và chiến lược tự ứng phó rủi ro đến thu nhập của nông hộ vùng Tây sông Hậu. Kết quả khảo sát 225 nông hộ cho thấy nông hộ phải đối mặt với ba loại rủi ro: Thời tiết, sâu dịch bệnh, và kinh tế. Trong đó, 1,3% bị rủi ro thời tiết; 7,1% bị rủi ro sâu dịch bệnh; 14,2% bị rủi ro kinh tế; 6,2% bị rủi ro thời tiết và sâu dịch bệnh; 10,2% bị rủi ro thời tiết và kinh tế; 29,3% bị rủi ro dịch bệnh và kinh tế; và 29,8% bị đồng thời cả ba rủi ro. Trước những tác động của rủi ro, nông hộ đã có những chiến lược ứng phó tích cực là: Quản lý nguồn nước, giảm đầu tư và quy mô sản xuất, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, tài chính, lao động thêm, và tự học hỏi. Kết quả phân tích hồi quy cho thấy các rủi ro làm giảm thu nhập của nông hộ nhưng các chiến lược ứng phó rủi ro tác động tích cực đến thu nhập nông hộ.
Tài liệu tham khảo
Auerswald, H., Konrad, K. A., & Thum, M. (2011). Adaptation, Mitigation and Risk-Taking in Climate Policy. CESifo Working Paper No. 3320, Category 10: Energy and Climate Economics. Retrieved October 10, 2018 from http://www.cesifo-economic-studies.de/DocDL/cesifo1_wp3320.pdf
Bộ Tài nguyên và Môi Trường. (2008). Chương trình mục tiêu quốc gia: Ứng phó với biến đổi khí hậu (Triển khai thực hiện Nghị quyết số 60/2007/NQ-CP ngày 03/12/2007 của Chính phủ). Truy cập ngày 03/4/2018, từ https://www.ngocentre.org.vn/files/docs/NTP_Vietnamese.pdf
Chính phủ. (2017). Nghị quyết số 120/NQ-CP về phát triển bền vững đồng bằng sông Cửu Long thích ứng với biến đổi khí hậu, ban hành ngày 17 tháng 11 năm 2017. Truy cập từ http://vanban.chinhphu.vn/portal/page/portal/chinhphu/hethongvanban?class_id=509&_page=1&mode=detail&document_id=192249
Deressa, T. T., Hassan, R. M., Ringler, C., Alemu, T., & Yesuf, M. (2009). Determinants of farmers’ choice of adaptation methods to climate change in the Nile Basin of Ethiopia. Global Environ Change, 19(2), 248–255.
Denton, F., Wilbanks, T. J., Abeysinghe, A. C., Burton, I., Gao, Q., Lemos, M. C., … Warner, K. (2014). Climate-resilient pathways: Adaptation, mitigation, and sustainable development. In Climate Change 2014 – Impacts, Adaptation and Vulnerability: Part A: Global and Sectoral Aspects: Working Group II Contribution to the IPCC Fifth Assessment Report (pp. 1101-1131). Cambridge: Cambridge University Press. doi:10.1017/CBO9781107415379.025
Đinh Phi Hổ. (2012). Phương pháp nghiên cứu định lượng và những nghiên cứu thực tiễn trong kinh tế phát triển – nông nghiệp. Hà Nội: NXB Phương Đông.
Floyd, D. L., Prentice‐Dunn, S., & Rogers, R. W. (2000). A meta‐analysis of research on protection motivation theory. Journal of Applied Social Psychology, 30(2), 407–429.
Grothmann, T., & Patt, A. (2005). Adaptive capacity and human cognition: The process of individual adaptation to climate change. Global Environmental Change, 15(3), 199–213.
IPCC. (2007). Climate Change 2007: Impacts, Adaptation and Vulnerability. Contribution of Working Group II to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. Cambridge: Cambridge University Press.
Jianjun, J., Yiwei, G., Xiaomin, W., & Nam, P. K. (2015). Farmers’ risk preferences and their climate change adaptation strategies in the Yongqiao District, China. Land Use Policy, 47, 365–372.
Kantola, S. J., Syme, G. J., & Nesdale, A. R. (1983). The effects of appraised severity and efficacy in promoting water conservation: An informational analysis. Journal of Applied Social Psychology, 13(2), 164–182.
Harvey, C. A., Rakotobe, Z. L., Rao, N. S., Dave, R., Razafimahatratra, H., Rabarijohn, R. H., & MacKinnon, J. L. (2014). Extreme vulnerability of smallholder farmers to agricultural risks and climate change in Madagascar. Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 369(1639), 20130089.
Le Dang, H., Li, E., Nuberg, I., & Bruwer, J. (2014). Farmers’ assessments of private adaptive measures to climate change and influential factors: A study in the Mekong Delta, Vietnam. Natural hazards, 71(1), 385–401.
Lê Quang Trí. (2016). Tác động của biến đổi khí hậu đối với sản xuất nông nghiệp ở đồng bằng sông Cửu Long. Truy cập ngày 03/4/2018, từ http://old.natif.vn/vi/tin-tuc/tac-dong-cua-bien-doi-khi-hau-doi-voi-san-xuat-nong-nghiep-o-dong-bang-song-cuu-long-522.html
Lê Thị Phương Mai, Trần Ngọc Hải, Dương Văn Ni, & Võ Nam Sơn. (2016). Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu và giải pháp ứng phó trong mô hình tôm sú quảng canh cải tiến ở Đồng bằng sông Cửu Long. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ, 42, 28–39.
Osberghaus, D., Finkel, E., & Pohl, M. (2010). Individual adaptation to climate change: the role of information and perceived risk. ZEW-Centre for European Economic Research Discussion Paper, No. 10-061. Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=1674840 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.1674840
Ozor, N., Madukwe, M. C., Enete, A. A., Amaechina, E. C., Onokala, P., Eboh, E. C., & Garforth, C. (2012). A framework for agricultural adaptation to climate change in Southern Nigeria. International Journal of Agriculture Sciences, 4(5), 243–251.
Maddux, J. E. (1993). Social cognitive models of health and exercise behavior: An introduction and review of conceptual issues. Journal of Applied Sport Psychology, 5(2), 116–140.
Mulilis, J. P., & Lippa, R. (1990). Behavioral change in earthquake preparedness due to negative threat appeals: A test of protection motivation theory. Journal of Applied Social Psychology, 20(8), 619–638.
Nguyễn Thị Hồng Điệp, Võ Quang Minh, Phan Kiều Diễm, & Nguyễn Văn Tao. (2015). Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu lên hiện trạng canh tác lúa vùng ven biển Đồng bằng sông Cửu Long theo kịch bản biến đổi khí hậu. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ, MT2015, 167–173.
Nguyễn Quốc Nghi, & Lê Thị Diệu Hiền. (2014). Rủi ro thị trường trong sản xuất nông nghiệp của nông hộ ở Đồng bằng sông Cửu Long. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ, 33, 38–44.
Nguyễn Tuấn Kiệt, & Nguyễn Tấn Phát. (2019). Ứng phó của nông dân đối với rủi ro trong sản xuất nông nghiệp tại thành phố Cần Thơ. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ, 55(Số chuyên đề: Kinh tế), 135–147.
Rogers, R. W. (1975). A protection motivation theory of fear appeals and attitude changel. Journal of Psychology, 91(1), 93–114.
Rogers, R. W. (1983). Cognitive and psychological processes in fear appeals and attitude change: A revised theory of protection motivation. Social Psychophysiology: A Sourcebook (pp. 153–176). NewYork: Guilford Publications.
Smith, M. S., Horrocks, L., Harvey, A., & Hamilton, C. (2011). Rethinking adaptation for a 40C world. Philosophical Transactions of the Royal Society A: Mathematical, Physical and Engineering Sciences, 369(1934), 196–216.
Sung, J.-H., & Miranowski, J. A. (2015). Adaptive Behavior of US Farms to Climate and Risk. Agricultural and Applied Economics Association (AAEA). 2015 AAEA & WAEA Joint Annual Meeting, July 26-28, San Francisco, California. doi: 10.22004/ag.econ.205787. Retrieved from https://ageconsearch.umn.edu/record/205787
Luu, T. A., Nguyen, A. T., Trinh, Q. A., Pham, V. T., Le, B. B., Nguyen, D. T., … Hens, L. (2019). Farmers’ intention to climate change adaptation in agriculture in the Red River Delta biosphere reserve (Vietnam): A combination of structural equation modeling (SEM) and protection motivation theory (PMT). Sustainability, MDPI, Open Access Journal, 11(10), 1–17. doi: 10.3390/su11102993. Retrieved from https://ideas.repec.org/a/gam/jsusta/v11y2019i10p2993-d234619.html
Tran, T., & James, H. (2017). Transformation of household livelihoods in adapting to the impacts of flood control schemes in the Vietnamese Mekong Delta. Water Resources and Rural Development, 9, 67–80.
Trần Hồng Thái. (2013). Nghiên cứu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu đến sự biến đổi tài nguyên nước đồng bằng sông Cửu Long. Chương trình KHCN cấp Nhà nước, Bộ Tài nguyên và Môi trường. Truy cập từ http://www.kttvqg.gov.vn/lib/ckfinder/files/BDKH%2008.pdf
Võ Thành Danh. (2015). Đánh giá năng lực thích nghi đối với xâm nhập mặn trong sản xuất nông nghiệp tại các vùng ven biển tỉnh Trà Vinh. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ 2015, 36, 64–71.
Võ Văn Tuấn, Lê Cảnh Dũng, Võ Văn Hà, & Đặng Kiều Nhân. (2014). Khả năng thích ứng của nông dân đối với biến đổi khí hậu ở Đồng bằng sông Cửu Long. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ, 31, 63–72.
Võ Văn Tuấn, & Lê Cảnh Dũng. (2015). Các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả sinh kế của nông hộ ở đồng bằng sông Cửu Long. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ, 38, 120–129.
Yu, B., Zhu, T., Breisinger, C., & Hai, N. M. (2010). Impacts of climate change on agriculture and policy options for adaptation. International Food Policy Research Institute (IFPRI). Retrieved from http://www.adaptationlearning.net/sites/default/files/resource-files/ifpridp01015_2.pdf
World Bank. (2010). The Economics of adaptation to climate change: A synthesis report final consultation draft August 2010. Retrieved October 10, 2018 from https://siteresources.worldbank.org/EXTCC/Resources/EACC_FinalSynthesisReport0803_2010.pdf
Zaalberg, R., & Midden, C. J. (2017). Human responses to climate change: Flooding experiences in the Netherlands. In The Social and Behavioural Aspects of Climate Change (pp. 157–176). Routledge.
Lượt tải xuống
Đã Xuất bản
Số
Chuyên mục
Giấy phép
Bản quyền (c) {copyrightHolder}
Tác phẩm này được cấp phép theo Giấy phép Creative Commons Ghi công-Phi thương mại 4.0 Quốc tế.
