Khách hàng đồng tạo sinh dịch vụ y tế: Nghiên cứu trường hợp bệnh nhân tự sử dụng thiết bị y tế tại nhà
DOI:
https://doi.org/10.24311/jabes/2023.34.2.8Từ khóa:
Đồng tạo sinh, Dịch vụ y tế, Tham gia của khách hàng, Tuân thủ của bệnh nhân, Bệnh tiểu đườngTóm tắt
Ngày nay, số người mắc bệnh mãn tính cần được quản lý và điều trị tại nhà ngày càng gia tăng. Thực tế cho thấy tỷ lệ tuân thủ lời dặn của bác sĩ khi người bệnh về nhà là không cao, gây ảnh hưởng xấu đến kết quả dịch vụ y tế. Dựa trên lý thuyết đồng tạo sinh dịch vụ, nghiên cứu này khám phá cơ chế tác động của các yếu tố bên ngoài và bên trong của các bệnh nhân tiểu đường đến mức độ họ tuân thủ lời dặn của bác sĩ. Kết quả phân tích dữ liệu từ 283 bệnh nhân cho thấy hỗ trợ của nhân viên tiếp xúc (bác sĩ) và hỗ trợ xã hội (người thân) có tác động tích cực đến mức độ tự theo dõi chỉ số đường huyết tại nhà thông qua năng lực và động lực đồng tạo sinh. Tầm quan trọng tương đối cũng như ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp của các yêu tố vừa nêu cũng được nhận dạng. Từ đó, các ý nghĩa lý thuyết và thực tiễn đã được thảo luận.
Tài liệu tham khảo
Anderson, L. A. (1990). Health-care communication and selected psychosocial correlates of adherence in diabetes management. Diabetes Care, 13(Supplement 2), 66–76.
Anderson, S. J., Jefferies, J. G., Ostrom, A. L., Baker, C. N., Bone, S. A., Downey, H., Mende, M. N., & Rapp, J. M. (2016). Responsibility and well-being: Resource integration under responsibilization in expert services. Journal of Public Policy & Marketing, 35(2), 262–279.
Baron, S., & Warnaby, G. (2011). Individual customers’ use and integration of resources: Empirical findings and organizational implications in the context of value co-creation. Industrial Marketing Management, 40(2), 211–218.
Berkman, L. F., Glass, T., Brissette, I., & Seeman, T. E. (2000). From social integration to health: Durkheim in the new millennium. Social Science and Medicine, 51(6), 843–857.
Berry, L. L., & Bendapudi, N. (2007). Health care: A fertile field for service research. Journal of Service Research, 10(2), 111–122.
Fisher, W. A., Kohut, T., Schachner, H., & Stenger, P. (2011). Understanding self-monitoring of blood glucose among individuals with type 1 and type 2 diabetes: An information-motivation-behavioral skills analysis. Diabetes Education, 37, 85–94.
Garavandi, A. H., Damir, H., & Kar, R. Z . (2015). Study the simple and multiple relationship between social support, job motivation and job satisfaction among high school female teachers in Baghmalek city. Visi Journal Akademik, 8, 64–67.
Gronroos, C., & Voima, P. (2013). Critical service logic: Making sense of value creation and co-creation. Journal of the Academy of Marketing Science, 41(2), 133–150.
Gustafsson, A., Snyder, H., & Witell, L. (2020). Service innovation: A new conceptualization and path forward. Journal of Services Research, 23(2), 111–115. doi: 10.1177/ 1094670520908929
Hair, J. F., Anderson, R. E., Babin, B. J., & Black, W. C. (2010). Multivariate Data Analysis: A Global Perspective (7th ed.). Pearson - Prentice Hall.
Hau, L. N. (2019). The role of customer operant resources in health care value creation. Service Business, 13(3), 457–478.
Hau, L. N., & Thuy, P. N. (2022). Enabling customer co-creation behavior at a distance: The case of patients using self-monitoring handheld devices in healthcare. Service Business, 16(1), 99–123.
Higgins, J. M. (1994). The Management Challenges (2nd ed.). New York: Macmillan.
Hobfoll, S. E., Halbesleben, J., Neveu, J. P., & Westman, M. (2018). Conservation of resources in the organizational context: The reality of resources and their consequences. Annual Review of Organizational Psychology and Organizational Behavior, 5, 103–128.
Jay, M., Gillespie, C., Schlair, S., Sherman, S., & Kalet, A. (2010). Physicians’ use of the 5As in counseling obese patients: Is the quality of counseling associated with patients’ motivation and intention to lose weight?. BMC Health Services Research, 10(1), 159.
Karpen, I. O., Bove, L. L., Lukas, B. A., & Zyphur, M. J. (2015). Service-dominant orientation: Measurement and impact on performance outcomes. Journal of Retailing, 91(1), 89–108.
Kim, M., & Qu, H. (2017). The moderating effects of three reference groups on Asian pleasure travelers’ destination value. Journal of Travel & Tourism Marketing, 34(7), 892–904.
Kristof-Brown, A. L., Ryan, D. Z., & Erin, C. J. (2005). Consequences of individuals’ fit at work: A meta-analysis of person-job, person-organization, person-group, and person-supervisor fit. Personnel Psychology, 58(2), 281–342.
Lengnick-Hall, C. A., Claycomb, V., & Inks, L. W. (2000). From recipient to contributor: examining customer roles and experienced outcomes. European Journal of Marketing, 34(3/4), 359–383.
Meuter, M. L., Bitner, M. J., Ostrom, A. L., & Brown, S. W. (2005). Choosing among alternative service delivery modes: An investigation of customer trial of self-service technologies. Journal of Marketing, 69(2), 61–83.
Moström, P., Ahlén, E., Imberg, H., Hansson, P. O., & Lind, M. (2017). Adherence of self-monitoring of blood glucose in persons with type 1 diabetes in Sweden. BMJ Open Diabetes Research and Care, 5(1). doi: 10.1136/bmjdrc-2016-000342
Nguyễn Thị Kiều Mi, Lê Hồ Thị Quỳnh Anh, & Nguyễn Minh Tâm. (2017). Khảo sát hành vi tự chăm sóc của bệnh nhân đái tháo đường type 2 tại một số xã, phường tỉnh Thừa Thiên Huế. Tạp chí Y Dược học, 7(3), 56–62.
Osborn, C. Y. H., & Egede, L. E. H. (2010). Validation of an information-motivation-behavioral skills model of diabetes self-care. Patient Education & Counseling, 79(1), 49–54.
Park, I., Sarnikar, S., & Cho, J. (2020). Disentangling the effects of efficacy-facilitating informational support on health resilience in online health communities based on phrase-level text analysis. Information & Management, 57(8), 103372.
Pham, N. T. A., Le N. H., Nguyen, T. D., & Pham, N. T. (2022). Customer service co-creation literacy for better service value: Evidence from the healthcare sector. Journal of Services Marketing, 36(7), 940–951.
Plé, L. (2016). Studying customers’ resource integration by service employees in interactional value co-creation. Journal of Services Marketing, 30(2), 152–164.
Podsakoff, P. M., MacKenzie, S. B., Lee, J. Y., & Podsakoff, N. P. (2003). Common method biases in behavioral research: A critical review of the literature and recommended remedies. Journal of Applied Psychology, 88(5), 879–903.
Rafaeli, A., Altman, D., Gremler, D. D., Huang, M. H., Grewal, D., Iyer, B., Parasuraman, A., & de Ruyter, K. (2017). The future of frontline research: Invited commentaries. Journal of Service Research, 20(1), 91–99.
Rose, V., Harris, M., Ho, M. T., & Jayasinghe, U. W. (2009). A better model of diabetes self-management? Interactions between GP communication and patient self-efficacy in self-monitoring of blood glucose. Patient Education Counselling, 77(2), 260–265.
Rosland, A. M., Piette, J. D., Lyles, C. R., Parker, M. M., Moffet, H .H., Adler, N. E., Schillinger, D., & Karter, A. J. (2014). Social support and Lifestyle vs. Medical diabetes self-management in the diabetes study of Northern California. Annals of Behavioral Medicine, 48(3), 438–447.
Ryan, R. M., & Deci, E. L. (2000). Self-determination theory and the facilitation of intrinsic motivation, social development, and well-being. American Psychologist, 55(1), 68–78.
Schneider, B., & Bowen, D. E. (2010). Winning the Service Game: Revisiting the Rules by Which People Co-Create Value (pp. 31–59). Springer US.
Seiders, K., Flynn, A. G., Berry, L. L., & Haws, K. L. (2015). Motivating customers to adhere to expert advice in professional services: A medical service context. Journal of Services Research, 18(1), 39–58.
Stajkovic, A. D., & Luthans, F. (2003). Social cognitive theory and self-efficacy: Implications for motivation theory and practice. In Porter, L. W., Bigley, G. A, & Steers, R. M. (Eds.) Motivation and Work Behavior (pp. 126–140). McGraw-Hill Irwin.
Tâm Anh Hospital. (2021). Đái tháo đường: nguyên nhân, dấu hiệu, điều trị và phòng ngừa. Truy cập ngày 06/10/2022, từ https://tamanhhospital.vn/dai-thao-duong
Tikkanen, H. (2020). Characterizing well-being capabilities in services. Journal of Services Marketing, 34(6), 785–795. doi: 10.1108/JSM-11-2019-0453
Van Beuningen, J., De Ruyter, K., Wetzels, M., & Streukens, S. (2009). Customer self-efficacy in technology based on self-service: Assessing between- and within-person differences. Journal of Services Research, 11(4), 407–428.
Vargo, S. L., & Lusch, R. F. (2016). Institutions and axioms: An extension and update of service-dominant logic. Journal of the Academy of Marketing Science, 44(1), 5–23.
Virlee, J. B., Hammedi, W., & van Riel, A. C. R. (2020). Healthcare service users as resource integrators: Investigating factors influencing the co-creation of value at individual, dyadic and systemic levels. Journal of Service Theory & Practice, 30(3), 277–306.
Vorhaus, J. S. (2015). Capabilities, human value and profound disability: Capability theory and its application to theatre, music and the use of humour. Disability & Society, 30(2), 173–184.
Wang, W., Hsieh, P., & Yen, H. R. (2011). Engaging customers in value co-creation: The emergence of customer readiness. In International Joint Conference of Service Science (pp. 135–139). IEEE. doi: 10.1109/IJCSS.2011.34
Yao, T., Zheng, Q., & Fan, X. (2015). The impact of online social support on patients’ quality of life and the moderating role of social exclusion. Journal of Service Research, 18(3), 369–383.
Yi, W. M., Van Wieren, J. E. M., Hansen, B. K., & Vora, J. (2019). The impact of self-monitoring blood glucose adherence on glycemic goal attainment in an indigent population, with pharmacy assistance. P&T: Peer-Rev Journal of Formulary Management, 44(9), 554–559.
Lượt tải xuống
Đã Xuất bản
Số
Chuyên mục
Giấy phép
Bản quyền (c) {copyrightHolder}
Tác phẩm này được cấp phép theo Giấy phép Creative Commons Ghi công-Phi thương mại 4.0 Quốc tế.
